۱۳۹۶ پنج شنبه ۱۰ فروردين
logo text parcham
home
ضرورت ايجاد و توسعه كريدورهاي علم و فناوري در ايران
تحولات حاصله در فناوري¬هاي نوين همچون ICT ، بيوتكنولوژي و نانوتكنولوژي و تاثيرات آن در عرصه¬هاي اجتماعي و اقتصادي تجديدنظر در برنامه¬ريزي¬هاي سنتي توسعه را ناگزير ساخته است. نظريات سنتي توسعه ديگر در جهان امروز جايگاهي ندارند، زيرا هيچ رويكردي جز بر محور دانش و دانايي نمي‌تواند استوار شود. تحقق اين مفهوم از توسعه و رسيدن به جامعه و اقتصاد دانايي محور نيازمند نگاهي همه جانبه و فراهم آوردن تمامي عناصر نقش آفرين است.
با تاكيد بر اين همه جانبه نگري، در ذيل ايجاد كريدورهاي علم و فناوري به عنوان كالبد اجرايي توسعه مبتني بر دانايي از منظرهاي مختلف مورد بررسي قرار مي¬گيرد:
ايجاد كريدورهاي علم و فناوري بستر توسعه شركت‌هاي دانش محور
در چشم¬انداز 20 ساله كشور (ايران افق 1400) دستيابي به بيش از 520 ميليارد دلار GDP هدف¬گذاري شده است. چنانچه تا بيست سال آينده بخواهيم (مطابق با وضعيت امروز كشورهاي OECD) سهم اقتصاد دانايي محور در ايران به 50 درصد برسد لازم است ارزش توليد صنايع و خدمات با فناوري¬هاي برتر و نسبتاً برتر، 260 ميلياد دلار باشد. با فرض گردش مالي 2 ميليون دلار براي شركت‌هاي كوچك و متوسط دانش محور و فرض ايجاد نيمي از مبلغ 260 ميليارد دلار توسط اين شركت‌ها، ناگزير از فعاليت حدود 65000 شركت كوچك و متوسط دانش محور هستيم. حتي اگر عدد خوش-بينانه 4000 را براي شركت‌هايي كه بتوان آنها را در وضعيت فعلي دانش محور ناميد فرض كنيم لازم است در يك برنامه-ريزي فشرده اين عدد را به بيش از 15 برابر برسانيم. اين نرخ رشد تنها در صورتي محقق مي¬شود كه شرايط محيطي و قانوني براي رشد اين مجموعه از شركت‌ها فراهم گردد. همانطور كه اشاره شد، كريدورهاي علم و فناوري از جمله مناسب¬ترين بسترهاي فيزيكي براي تحقق اين رشد مي¬باشند.
ايجاد كريدورهاي علم و فناوري بستر جذب نخبگان و دانش¬آموختگان داخل و خارج از كشور
نگاهي به منابع و سرمايه¬هاي كشور عزيز مان، مبين وجود دو سرمايه اصلي نفت و نيروي انساني است. بر خلاف نفت كه سرمايه¬اي زوال¬پذير و تمام شدني است، نيروي انساني در صورت وجود يك برنامه¬ريزي صحيح و ايجاد محيط¬هاي مناسب سرمايه¬اي ماندگار و حتي روبه تزايد خواهد بود. با فرض نسبت 5 درصدي براي نخبگان و دانش¬آموختگان جامعه نسبت به كل جمعيت كشور، لازم است در شرايط حاضر كشور براي جذب بيش از 3 ميليون نفر نخبه، كارآفرين و دانش-آموخته برنامه¬ريزي نموده و محيط لازم را براي رشد و ارتقاء قابليت‌هاي اين قشر از جامعه فراهم كند. فقط فضاهاي جغرافيايي مجهز و سازگار با شرايط نخبگان و كارآفرينان است كه اين رشد سريع را امكان¬پذير مي‌سازد. كريدورهاي علم و فناوري نمونه¬اي از اين فضاها هستند.
ايجاد كريدورهاي علم و فناوري بستر سرمايه¬گذاري موثر در حوزه دانش
افزايش سهم سرمايه¬گذاري در دانش از 4 درصد به 8 الي 10 درصد در سال 1400 مستلزم 520 ميليارد دلار سرمايه¬گذاري در حوزه دانش و حدود 26 ميليارد دلار سرمايه¬گذاري در تحقيق و توسعه است. اثر بخشي بيشتر اين سرمايه¬گذاري مستلزم تجميع و تكميل امكانات موجود و تجهيز آنها در جهت توسعه زيرساخت‌هاي دانش است. كريدورهاي علم و فناوري مناسب¬ترين فضاي جغرافيايي براي اين سرمايه¬گذاري است.
ايجاد كريدور علم و فناوري بستر تعامل با دنياي بيرون
تعامل با دنياي بيروني و حضور شركت‌ها و موسسات بين¬المللي در داخل كشور نيازمند ارتقاء سطح شركت‌ها و موسسات داخلي به تراز استانداردهاي بين¬المللي و ايجاد محيط جاذب براي اين شركت‌ها است. از جمله برنامه‌ريزي‌هايي كه در كريدورهاي علم و فناوري انجام مي¬گيرد ايجاد زيرساخت¬هاي فيزيكي، حقوقي و مالي لازم براي شركت‌هاي بزرگ بين¬المللي است. بنابراين تعامل با اقتصاد جهاني، هدف‌گذاري شده در سند چهارم توسعه ملي نيز نيازمند اهتمام به ايجاد كريدورهاي علم و فناوري است.
ارزيابي¬هاي فوق نشان مي¬دهد ايجاد كريدورهاي علم و فناوري در مناطقي كه قابليت‌هاي لازم را دارند يك ضرورت قطعي براي دسترسي به اهداف پيش¬بيني شده در اسناد توسعه ملي، اعم از برنامه چهارم توسعه يا چشم¬انداز 20 ساله است. اين اقدام علاوه بر توسعه حوزه اقتصاد دانايي محور و ايجاد زمينه¬هاي لازم براي تعامل با اقتصاد جهاني، در بخش¬هاي ديگر اقتصاد، همچون صنعت توريسم، صنعت ساخت و ساز(Real Estate) نيز تاثير قابل توجهي خواهد داشت.
كريدورهاي علم و فناوري در بستر تحقق ماموريت هاي محوله در اسناد آمايش ملي
قانون برنامه چهارم توسعه در ماده 75 دولت را موظف مي¬كند:
به منظور بهره¬گيري از قابليت‌ها و مزيت‌هاي سرزمين در راستاي ارتقاء نقش و جايگاه بين المللي كشور و تعامل موثر در اقتصاد بين‌المللي، راهبردها و اولويت‌هاي آمايشي ذيل را در قالب برنامه هاي اجرايي از ابتداي برنامه چهارم به مرحله اجرا در آورد:
الف- بهره گيري مناسب از موقعيت و توانمند‌ي‌هاي عرصه هاي مختلف سرزمين، براي توسعه علم و فناوري و تعامل فعال با اقتصاد جهاني، از طرق مختلف از جمله تعيين مراكز و پارك‌هاي فناوري علمي و تحقيقاتي، تخصصي و همچنين تعيين نقش و عملكرد مناطق آزاد و ويژه اقتصادي .

ب- استفاده مناسب از قابليت و توان كلان شهرها، در جهت تقويت نقش فراملي و ارتقاء جايگاه بين المللي كشور، از طريق تقويت مديريت توسعه، برنامه ريزي و اجرا در اين شهرها، تعيين حوزه عملكرد فراملي و بين‌المللي هر يك و انتقال همزمان وظايف ملي و منطقه اي آنها به ساير شهرها.
ج- آماده سازي عرصه هاي مختلف سرزمين براي پذيرش فعاليت‌هاي جديد و ايجاد فرصت هاي شغلي متناسب با قابليت هر منطقه، از طريق تكميل، توسعه و تجهيز شبكه هاي زيربنايي.

همچنين در تصويب نامه هيئت وزيران موارد زير در اين خصوص به عنوان جهت گيري هاي ملي و راهبردي بخشي و استاني آمايش سرزمين ابلاغ شده است.
 كاهش تمركز و تراكم جمعيت و فعاليت در مناطق پرتراكم كشور، به ويژه تهران و اصفهان و مهار روند رو به رشد جمعيت و فعاليت‌ها در اين مناطق از طريق دگرگوني ساختار فعاليت‌هاي صنعتي و خدماتي آنها در راستاي افزايش سهم فعاليت‌هاي دانش پايه.
 تغيير نقش و عملكرد كلان شهرها به عنوان مراكز با عملكرد بين المللي و يا فراملي.
 ايجاد شبكه هاي سازمان يافته از شهرهاي بزرگ و متوسط كشور و تجهيز آنها به نحوي كه بتوانند در سطوح منطقه تحت نفوذ خويش بخشي از وظايف شهرهاي با ماموريت بين المللي و فراملي را به عهده گرفته و در راستاي عدم تمركز در يك تقسيم كار ملي و منطقه اي مشاركت نمايند.
 تحول بنيادي در ساختار بخش خدمات نوين و دانش پايه.

بنابراين توسعه و تجهيز زيربناها، از جمله مراكز رشد و پارك‌هاي فناوري به منظور بهره گيري از توانمندي‌هاي عرصه هاي مختلف جغرافيايي به خصوص قابليت‌ها و توان كلان شهرها، از راهبردها و اولويت‌هاي آمايشي كشور در راستاي ارتقاي نقش و جايگاه بين المللي كشور محسوب مي شود. اهميت توسعه زيربناها از يك طرف و وسعت فعاليت‌هاي اقتصادي دانايي محور كه در فصول قبلي اين گزارش تصويري اجمالي از آن ارائه شده است، نشان دهنده ضرورت و ابعاد زيربناهاي لازم شامل مجموعه اي از پارك‌هاي فناوري، دانشگاه‌ها و مراكز آموزش عالي و نيز صنايع دانايي محور كه متناسب با سرعت تحولات فناوري، ارتباطات دروني و هم افزايي بين آنها نيز ضرورت مي‌يابد.
كريدورهاي علم و فناوري چارچوب شناخته شده اي براي ايجاد اين ارتباطات و هم افزايي است و در كنار ديگر قابليت‌ها و توانايي ها با دارا بودن زيرساختارهاي فيزيكي كلان شهرهاي داراي سابقه علم و فناوري و صنعت، بستر لازم براي تحقق اهداف توسعه مبتني بر دانايي را فراهم مي كند. شكل گيري كريدورهاي علم و فناوري در مناطقي از جغرافياي كشور كه در اسناد توسعة ملي و آمايشي ماموريت‌هاي بين المللي و منطقه اي به عهده گرفته اند، زيرساخت لازم براي توسعه حوزه اقتصاد دانايي محور از يك سو و ارتباط اين حوزه اقتصادي با حوزه اقتصاد و فناوري جهاني را رقم مي زند.
تعداد: 860
تاریخ: 1395/08/05
امتیازدهی
میانگین امتیازها:0 تعداد کل امتیازها:0
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0
ارسال نظرات
نام  
آدرس پست الکترونیکی شما    
توضیحات  
تغییر کد امنیتی  
 
 
 
 آدرس: اصفهان، بلوار دانشگاه صنعتي اصفهان، شهرك علمي و تحقيقاتي اصفهان
 صندوق پستي:  84155-666       كد پستي: 8415681999
 تلفن: 33865355-031       فكس: 33862355-031  
كليه حقوق اين وب سايت متعلق به منطقه ويژه علم و فن آوري اصفهان  ميباشد
ورود اعضاء
1
Powered by DorsaPortal